Ο ιός του Δυτικού Νείλου παραμένει σε έξαρση στην Ελλάδα, παρά την είσοδο του φθινοπώρου. Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ), την τελευταία εβδομάδα καταγράφηκαν 27 νέα εγχώρια κρούσματα και 5 θάνατοι. Από την αρχή της περιόδου επιτήρησης του 2026 έως την 1η Οκτωβρίου, έχουν δηλωθεί συνολικά 423 κρούσματα και 41 θάνατοι. Όλοι οι ασθενείς που κατέληξαν ήταν άνω των 60 ετών. Ο ΕΟΔΥ έχει χαρακτηρίσει αρκετούς Δήμους σε Αττική, Θεσσαλία, Κεντρική Μακεδονία, Πελοπόννησο, Κρήτη και άλλες περιοχές ως «υψηλού κινδύνου».
Η επιδημιολογική εικόνα της περιόδου 2026
Από την αρχή της περιόδου μετάδοσης έως την 1η Οκτωβρίου 2026, τα στοιχεία του ΕΟΔΥ δείχνουν:
-
423 εγχώρια κρούσματα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου.
-
271 κρούσματα (64%) παρουσίασαν εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα, όπως εγκεφαλίτιδα, μηνιγγίτιδα ή οξεία χαλαρή παράλυση.
-
152 κρούσματα (36%) εμφάνισαν ηπιότερη εικόνα ή δεν παρουσίασαν νευρολογικές επιπλοκές.
-
41 θάνατοι σε ασθενείς με λοίμωξη από τον ιό. Η διάμεση ηλικία των θανόντων ήταν 83 έτη (εύρος 61–92). Όλοι ήταν άνω των 60 ετών.
-
Η διάμεση ηλικία των ασθενών με προσβολή του ΚΝΣ ήταν 76 έτη (εύρος 7–96).
Την τελευταία εβδομάδα καταγράφηκαν 27 νέα κρούσματα και 5 νέοι θάνατοι, γεγονός που δείχνει ότι η δραστηριότητα του ιού παραμένει αυξημένη ακόμη και μετά το τέλος του καλοκαιριού.
Οι περιοχές υψηλού κινδύνου
Η Ομάδα Εργασίας του ΕΟΔΥ έχει χαρακτηρίσει ως «υψηλού κινδύνου» αρκετούς Δήμους, με βάση γεωμορφολογικά και επιδημιολογικά δεδομένα. Στις περιοχές αυτές ανήκουν:
Αττική: Νέα Σμύρνη, Παλαιό Φάληρο, Νέα Φιλαδέλφεια–Νέα Χαλκηδόνα, Δάφνη–Υμηττός, Νίκαια–Άγιος Ιωάννης Ρέντης.
Θεσσαλία: Μουζάκι, Φαρκαδόνα.
Κεντρική Μακεδονία: Αμφίπολη, Εμμανουήλ Παππάς, Νεάπολη–Συκιές, Παύλος Μελάς, Ωραιόκαστρο, Πυλαία–Χορτιάτης, Πύδνα–Κολινδρός.
Πελοπόννησος: Δήμος Κορινθίων.
Κρήτη: Χερσόνησος.
Άλλες περιοχές: Αρριανά (Ροδόπη), Τήνος.
Στις περισσότερες από αυτές τις περιοχές δεν έχουν καταγραφεί κρούσματα σε ανθρώπους, αλλά υπάρχουν ενδείξεις κυκλοφορίας του ιού σε πληθυσμούς κουνουπιών ή ζώων.
Τι είναι ο ιός του Δυτικού Νείλου
Ο ιός του Δυτικού Νείλου ανήκει στην οικογένεια των Φλαβιιών, μαζί με τους ιούς του δάγκειου πυρετού και του κίτρινου πυρετού. Ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά το 1937 στην περιοχή Δυτικού Νείλου της Ουγκάντα. Μεταδίδεται κυρίως μέσω του τσιμπήματος μολυσμένων κουνουπιών. Τα κουνούπια μολύνονται από μολυσμένα πτηνά και στη συνέχεια μεταδίδουν τον ιό σε ανθρώπους και άλλα ζώα.
Σπανιότερα, ο ιός μπορεί να μεταδοθεί μέσω μεταμόσχευσης οργάνων, μετάγγισης αίματος, εγκυμοσύνης ή θηλασμού. Δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσω καθημερινής επαφής.
Τα συμπτώματα
Η πλειονότητα των ανθρώπων που μολύνονται (περίπου 70–80% ) δεν εμφανίζει κανένα σύμπτωμα. Περίπου 20% αναπτύσσει ήπια, αυτοπεριοριζόμενη νόσο που μοιάζει με γρίπη:
-
Πυρετός.
-
Πονοκέφαλος.
-
Κόπωση.
-
Μυαλγίες.
-
Ναυτία ή έμετος.
-
Εξάνθημα (μερικές φορές).
-
Διογκωμένοι λεμφαδένες.
Τα συμπτώματα συνήθως διαρκούν 3–7 ημέρες.
Σε λιγότερο από 1% των μολυνθέντων (περίπου 1 στους 150), ο ιός προκαλεί σοβαρή νευρολογική νόσο, όπως:
-
Εγκεφαλίτιδα (φλεγμονή του εγκεφάλου).
-
Μηνιγγίτιδα (φλεγμονή των μηνίγγων).
-
Οξεία χαλαρή παράλυση.
-
Υψηλός πυρετός, δυσκαμψία αυχένα, σύγχυση, τρόμος, σπασμοί, μυϊκή αδυναμία, κώμα.
Οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με ανοσοκαταστολή ή υποκείμενα νοσήματα (καρκίνος, διαβήτης, υπέρταση, νεφρική νόσος) διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο σοβαρής νόσου.
Δεν υπάρχει εμβόλιο ή ειδική αντιική θεραπεία
Προς το παρόν, δεν υπάρχει εγκεκριμένο εμβόλιο για τον άνθρωπο ούτε ειδική αντιική θεραπεία για τον ιό του Δυτικού Νείλου. Η θεραπεία είναι υποστηρικτική: διαχείριση των συμπτωμάτων και, σε σοβαρές περιπτώσεις, νοσηλεία.
Πώς μπορείτε να προστατευτείτε
Ο ΕΟΔΥ συνιστά τη λήψη μέτρων κατά των κουνουπιών, ιδιαίτερα στις περιοχές υψηλού κινδύνου:
-
Χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών σώματος και περιβάλλοντος, σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης.
-
Τοποθέτηση κουνουπιέρων και σιτών σε πόρτες και παράθυρα.
-
Φοράτε ρούχα που καλύπτουν μεγάλο μέρος του σώματος, όπως μακρυμάνικα και παντελόνια.
-
Περιορίστε τον χρόνο σε εξωτερικούς χώρους την αυγή και το σούρουπο, όταν τα κουνούπια είναι πιο δραστήρια.
-
Απομακρύνετε στάσιμα νερά από γλάστρες, δοχεία, λάστιχα και άλλα αντικείμενα γύρω από το σπίτι.
-
Χρησιμοποιήστε κλιματιστικό ή ανεμιστήρες, ή κοιμηθείτε κάτω από κουνουπιέρα.
Η ευρύτερη εικόνα στην Ευρώπη
Η Ελλάδα δεν είναι η μόνη χώρα που πλήττεται. Το 2026, η Ευρώπη κατέγραψε πάνω από 1.000 κρούσματα σε 15 χώρες, με την Ιταλία (516 κρούσματα) και την Ελλάδα (284 κρούσματα έως τις 10 Σεπτεμβρίου) να είναι οι χώρες με τη μεγαλύτερη επιβάρυνση. Η κλιματική αλλαγή, με τους θερμότερους και μεγαλύτερους σε διάρκεια καλοκαιριούς, επεκτείνει τη γεωγραφική κατανομή των κουνουπιών και επιμηκύνει την περίοδο μετάδοσης.
Γιατί έχει σημασία για τον αναγνώστη
Ο ιός του Δυτικού Νείλου δεν είναι μια σπάνια τροπική ασθένεια. Είναι παρών στην Ελλάδα σχεδόν κάθε χρόνο από το 2010. Το 2026 είναι μια από τις χειρότερες χρονιές των τελευταίων ετών. Η έγκαιρη ενημέρωση και η λήψη προληπτικών μέτρων μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο. Αν ζείτε ή επισκέπτεστε περιοχές υψηλού κινδύνου, λαμβάνετε μέτρα κατά των κουνουπιών. Αν εμφανίσετε υψηλό πυρετό, εξάνθημα ή δυσκαμψία αυχένα μετά από τσίμπημα κουνουπιού, αναζητήστε ιατρική βοήθεια άμεσα.
Τι μπορεί να κάνει ο αναγνώστης
-
Ενημερωθείτε για τις περιοχές υψηλού κινδύνου στην περιοχή σας μέσα από την ιστοσελίδα του ΕΟΔΥ.
-
Λάβετε μέτρα προστασίας από τα κουνούπια, ειδικά αν ανήκετε σε ευάλωτη ομάδα.
-
Αναφέρετε ύποπτα συμπτώματα στον γιατρό σας, ειδικά αν έχετε ταξιδέψει ή ζείτε σε περιοχή με κυκλοφορία του ιού.
-
Συμμετέχετε σε τοπικές δράσεις για την εξάλειψη στάσιμων υδάτων και την καταπολέμηση των κουνουπιών.
Πηγή: www.zougla.gr