Αλλαγές στους όρους, στις επιλέξιμες δαπάνες, στα ποσοστά ενίσχυσης και στα απαιτούμενα δικαιολογητικά για τα επενδυτικά σχέδια του καθεστώτος «Αγροδιατροφή – Πρωτογενής Παραγωγή και Μεταποίηση Γεωργικών Προϊόντων – Αλιεία – Υδατοκαλλιέργεια» φέρνει η 1η Τροποποίηση της 2ης Προκήρυξης του αναπτυξιακού νόμου 4887/2022, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β’ 4427.
Η τροποποίηση επηρεάζει ένα ευρύ φάσμα επενδυτών, από αγρότες και επιχειρήσεις του πρωτογενούς τομέα έως μεταποιητικές μονάδες, συνεταιρισμούς, ομάδες παραγωγών και επιχειρήσεις αλιείας και υδατοκαλλιέργειας, ενώ παράλληλα εισάγει ειδικές προβλέψεις για νέους αγρότες και επενδύσεις στα μικρά νησιά του Αιγαίου.
Νέοι κανόνες για τις αρχικές επενδύσεις
Ιδιαίτερη σημασία έχει η αλλαγή στους όρους που διέπουν τον χαρακτηρισμό μιας επένδυσης ως «αρχικής». Για τις επενδύσεις που δεν αφορούν την πρωτογενή γεωργική παραγωγή, στις περιοχές που εμπίπτουν στο άρθρο 107 παρ. 3α της Συνθήκης, απαιτείται πλέον ολοκληρωμένος χαρακτήρας αρχικής επένδυσης, ανεξάρτητα από το μέγεθος της επιχείρησης.
Στις επιλέξιμες περιπτώσεις περιλαμβάνονται η δημιουργία νέας εγκατάστασης, η επέκταση της παραγωγικής ικανότητας υφιστάμενης μονάδας, η διαφοροποίηση της παραγωγής και η θεμελιώδης αλλαγή της παραγωγικής διαδικασίας.
Για τη διαφοροποίηση της παραγωγής προβλέπεται, μεταξύ άλλων, ότι οι ενισχυόμενες δαπάνες πρέπει να υπερβαίνουν κατά τουλάχιστον 200% τη λογιστική αξία των στοιχείων ενεργητικού που επαναχρησιμοποιούνται. Για τις μεγάλες επιχειρήσεις τίθεται επιπλέον η προϋπόθεση οι επενδυτικές δαπάνες να υπερβαίνουν τις αποσβέσεις των τριών τελευταίων φορολογικών ετών των σχετικών στοιχείων ενεργητικού.
Αντίθετα, η επένδυση αντικατάστασης δεν θεωρείται αρχική επένδυση.
Για τον πρωτογενή γεωργικό τομέα εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι ειδικοί κανόνες της σχετικής ΚΥΑ, όπως αυτή έχει τροποποιηθεί τον Ιούνιο του 2026.
Αλλαγές στις επιλέξιμες δαπάνες
Διευρύνεται και αποσαφηνίζεται η δυνατότητα αγοράς υφιστάμενων παγίων στοιχείων επιχειρηματικής εγκατάστασης, όπως κτίρια, μηχανήματα και εξοπλισμός.
Η αγορά μπορεί να αφορά το σύνολο των παγίων για επιχειρήσεις ανεξαρτήτως μεγέθους ή μέρος αυτών για μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Βασική προϋπόθεση είναι η εγκατάσταση να έχει διακόψει τη λειτουργία της, ενώ η συναλλαγή πρέπει να πραγματοποιείται με όρους αγοράς.
Παράλληλα, προβλέπονται ειδικοί κανόνες για τις περιπτώσεις μεταβίβασης μικρής επιχείρησης σε εργαζόμενο ή μέλος της οικογένειας του αρχικού ιδιοκτήτη.
Σημαντική είναι επίσης η αλλαγή σχετικά με τις μισθώσεις ακινήτων. Επιτρέπεται η ανέγερση ή επέκταση κτιριακών εγκαταστάσεων σε μισθωμένο γήπεδο, με τη διάρκεια της μίσθωσης να συνδέεται με την περίοδο τήρησης των μακροχρόνιων υποχρεώσεων. Υπό προϋποθέσεις, η μίσθωση μπορεί να καταρτίζεται και με ιδιωτικό έγγραφο, εφόσον δηλώνεται ηλεκτρονικά στην ΑΑΔΕ και καταχωρίζεται στο αρμόδιο υποθηκοφυλακείο ή Κτηματολόγιο.
Έως 60% η ενίσχυση για νέους αγρότες και μικρά νησιά
Από τις σημαντικότερες αλλαγές είναι η δυνατότητα αύξησης της έντασης της ενίσχυσης έως και το 60% για συγκεκριμένες κατηγορίες επενδύσεων.
Η προσαύξηση αφορά επενδυτικά σχέδια φορέων στους οποίους συμμετέχουν, με αθροιστικό ποσοστό άνω του 50%, εταίροι ή μέτοχοι που είναι αγρότες και δεν έχουν συμπληρώσει το 41ο έτος της ηλικίας τους κατά το έτος υποβολής της αίτησης.
Το ίδιο ανώτατο ποσοστό ενίσχυσης μπορεί να εφαρμοστεί και σε επενδυτικά σχέδια που υλοποιούνται στα μικρά νησιά του Αιγαίου Πελάγους, δηλαδή στα νησιά πλην Κρήτης και Εύβοιας.
Για την αξιοποίηση της πρόβλεψης από νέους αγρότες απαιτείται, μεταξύ άλλων, η προσκόμιση ταυτότητας και βεβαίωσης εγγραφής στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων.
Νέα ποσοστά στον Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων
Τροποποιείται παράλληλα ο τρόπος υπολογισμού των περιφερειακών ενισχύσεων. Για τις πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, τα κίνητρα πλην της επιχορήγησης μπορούν να χορηγούνται στο ανώτατο ποσοστό του Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων, ενώ η επιχορήγηση ανέρχεται στο 80% του ανώτατου ορίου.
Για συγκεκριμένα επενδυτικά σχέδια προβλέπεται δυνατότητα χορήγησης της επιχορήγησης στο 100% του ανώτατου ορίου.
Για τις μεγάλες επιχειρήσεις, τα σχετικά κίνητρα περιορίζονται κατά κανόνα στο 80% του ανώτατου ορίου, με δυνατότητα κάλυψης του 100% για τις ειδικές κατηγορίες επενδυτικών σχεδίων που προβλέπει η προκήρυξη.
Μειώνεται το όριο για συνεταιρισμούς και ομάδες παραγωγών
Σημαντική αλλαγή αφορά και το ελάχιστο ύψος των επενδυτικών σχεδίων. Το σχετικό όριο για Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις, Αγροτικούς και Αστικούς Συνεταιρισμούς, Ομάδες Παραγωγών και Αγροτικές Εταιρικές Συμπράξεις μειώνεται στις 50.000 ευρώ.
Παράλληλα, δίνεται πλέον δυνατότητα συμμετοχής ατομικών επιχειρήσεων με ανώτατο επιλέξιμο κόστος επενδυτικού σχεδίου έως 200.000 ευρώ.
Για τα επενδυτικά σχέδια του πρωτογενούς τομέα, το συνολικό ποσό ενίσχυσης ανά σχέδιο και ανά μεμονωμένη μικρή, πολύ μικρή ή μεσαία επιχείρηση δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 600.000 ευρώ.
Σε επίπεδο συνολικού επενδυτικού σχεδίου, το ανώτατο ποσό ενίσχυσης ανέρχεται σε 20 εκατ. ευρώ, ενώ σε περιπτώσεις χρήσης του άρθρου 17 του Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού εφαρμόζεται το ειδικό όριο των 7,5 εκατ. ευρώ. Για το σύνολο των συνεργαζόμενων ή συνδεδεμένων επιχειρήσεων το ανώτατο ποσό ανέρχεται σε 50 εκατ. ευρώ, με τις προβλεπόμενες προσαυξήσεις στις περιπτώσεις φορολογικής απαλλαγής.
Εργόσημο και υφιστάμενη απασχόληση
Ειδική πρόβλεψη εισάγεται για τις επιχειρήσεις του πρωτογενούς τομέα που απασχολούν εργαζομένους με εργόσημο.
Για να συνυπολογιστούν οι συγκεκριμένοι εργαζόμενοι στις υφιστάμενες θέσεις απασχόλησης και στις Ετήσιες Μονάδες Εργασίας (ΕΜΕ), θα πρέπει να τεκμηριώνεται ο αριθμός των ημερών εργασίας. Αυτό μπορεί να γίνει με αντίγραφα εργοσήμων και επίσημα στοιχεία του ασφαλιστικού φορέα ή, εναλλακτικά, με υπεύθυνη δήλωση του νόμιμου εκπροσώπου και αναλυτικό πίνακα των εργατών γης για το δωδεκάμηνο πριν από την υποβολή της αίτησης.
Αλλαγές στη βαθμολογία των επενδύσεων
Η τροποποίηση επηρεάζει και το σύστημα αξιολόγησης. Για επενδυτικά σχέδια που περιλαμβάνουν δύο ενότητες, τα απαιτούμενα δικαιολογητικά πρέπει να υποβάλλονται και για τις δύο. Η υποβολή δικαιολογητικών μόνο για τη μία ενότητα οδηγεί σε μείωση κατά το ήμισυ της βαθμολογίας του σχετικού δείκτη.
Παράλληλα, τα επενδυτικά σχέδια της πρωτογενούς παραγωγής λαμβάνουν βαθμό 20 στο σχετικό κριτήριο χωροθέτησης, ανεξάρτητα από την περιοχή υλοποίησής τους. Όταν το σχέδιο περιλαμβάνει και μεταποίηση, η τελική βαθμολογία προκύπτει συνδυαστικά, ανάλογα με τα δικαιολογητικά που αφορούν τη μεταποιητική δραστηριότητα.
Με τις νέες ρυθμίσεις επιχειρείται, ουσιαστικά, να διευρυνθεί η πρόσβαση στο καθεστώς για μικρότερες επιχειρήσεις και συλλογικά σχήματα, να δοθεί πρόσθετο κίνητρο σε νέους αγρότες και επενδύσεις στα μικρά νησιά και παράλληλα να αποσαφηνιστούν οι κανόνες για τις αρχικές επενδύσεις, τις επιλέξιμες δαπάνες και την αξιολόγηση των προτάσεων.
Δείτε ΕΔΩ το ΦΕΚ
Πηγή: www.ypaithros.gr