Το παγκόσμιο μέσο ακαθάριστο αγροτικό εισόδημα ανά εργαζόμενο προβλέπεται να αυξηθεί κατά 9% έως το 2035, λόγω κερδών παραγωγικότητας και γενικά σταθερών αγροτικών τιμών, σύμφωνα με νέα έκθεση που δημοσιεύθηκε σήμερα, Δευτέρα, 29 Ιουνίου, από τον Οργανισμό Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO) και τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (OECD).
Ωστόσο, η προοπτική αυτή παραμένει ευάλωτη στη μεταβλητότητα της αγοράς που προκαλείται από κρίσεις αλλά και συγκρούσεις. Εάν η συχνότητα των σοκ που παρατηρήθηκαν τα τελευταία χρόνια συνεχιστεί, υπάρχει 25% πιθανότητα τα αγροτικά εισοδήματα το 2035 να είναι χαμηλότερα από τα σημερινά επίπεδα. Οι βραχυπρόθεσμοι κίνδυνοι είναι επίσης σημαντικοί, καθώς οι πρόσφατες αυξήσεις στις τιμές ενέργειας και οι επακόλουθες μειώσεις στη χρήση λιπασμάτων είναι πιθανό να επηρεάσουν την αγροτική παραγωγή το 2027. Ενώ οι χώρες υψηλού εισοδήματος πιθανότατα θα μπορέσουν να απορροφήσουν αυτά τα σοκ, οι χώρες χαμηλού εισοδήματος αντιμετωπίζουν επιδείνωση της επισιτιστικής ασφάλειας.
Με αστερίσκους οι προοπτικές επέκτασης της παραγωγής
Υπό σταθερές συνθήκες, η παγκόσμια αγροτική και αλιευτική παραγωγή προβλέπεται να επεκταθεί κατά 13% την επόμενη δεκαετία, κυρίως λόγω βελτιώσεων στην παραγωγικότητα και εντατικοποίησης της παραγωγής, με την ανάπτυξη να συγκεντρώνεται στην Ασία, την Υποσαχάρια Αφρική και τη Λατινική Αμερική. Ωστόσο, η έκθεση για τις Αγροτικές Προοπτικές 2026-2035 των FAO-ΟΟΣΑ, υπογραμμίζει επίσης τις πιθανές αρνητικές επιπτώσεις δυσμενών σοκ, ακόμη και αν είναι προσωρινά.
Ενδεικτικά, εάν η μέση αύξηση 33% στις τιμές ενέργειας που παρατηρήθηκε στο πρώτο εξάμηνο του 2026 συνεχιστεί και στο δεύτερο εξάμηνο, η παγκόσμια παραγωγή σιτηρών θα μειωθεί κατά 0,9% το 2027 και κατά 1,7%, στις χώρες χαμηλού εισοδήματος, σημειώνεται, μεταξύ άλλων.
«Τα αγροδιατροφικά μας συστήματα βρίσκονται υπό πίεση και οι αγρότες στην πρώτη γραμμή του αυξανόμενου κόστους σε ενέργεια και λιπάσματα», δήλωσε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΟΣΑ, Mathias Cormann. «Η ανθεκτικότητά τους είναι η επισιτιστική μας ασφάλεια», συμπλήρωσε.
«Για να διατηρηθεί η αύξηση της παραγωγικότητας στα αγροδιατροφικά συστήματα, πρέπει να ενισχύσουμε την ανθεκτικότητά τους. Αυτή δεν αφορά την επιβίωση του τελευταίου σοκ, αλλά την προετοιμασία για το επόμενο», επεσήμανε από πλευράς του, ο Γενικός Διευθυντής του FAO, QU Dongyu.
Πάντως, υπό σταθερές συνθήκες, όπου τα κέρδη παραγωγικότητας αναμένεται να αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος της αύξησης παραγωγής, θα εξακολουθήσει να απαιτείται κάποια επέκταση των καλλιεργούμενων εκτάσεων και των ζωικών πληθυσμών. Ως αποτέλεσμα, οι άμεσες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από την αγροτική παραγωγή προβλέπεται να αυξηθούν κατά 6,5% την επόμενη δεκαετία. Η κτηνοτροφία αναμένεται να αντιπροσωπεύει περίπου το 77% αυτής της αύξησης, αντανακλώντας την αύξηση των κοπαδιών, ενώ τα συνθετικά λιπάσματα εκτιμάται ότι θα συμβάλουν κατά 23% μέσω υψηλότερων εκπομπών υποξειδίου του αζώτου έως το 2035.
Απαιτείται στήριξη
Οι προβλεπόμενες βελτιώσεις παραγωγικότητας αναμένεται να ασκήσουν πτωτική πίεση στις πραγματικές τιμές των αγροτικών εμπορευμάτων. Αυτό, μπορεί μεν να ωφελήσει τους καταναλωτές, όμως, μπορεί να δημιουργήσει και σημαντικές προκλήσεις για τους μικροκαλλιεργητές, οι οποίοι είναι πιο ευάλωτοι στη μεταβλητότητα της αγοράς. Οι κυβερνήσεις θα πρέπει συνεπώς να στηρίξουν την αύξηση της παραγωγικότητας, να βελτιώσουν την πρόσβαση των αγροτών στις αγορές καθώς και να παρέχουν προσαρμοσμένα σε τοπικό επίπεδο προγράμματα υποστήριξης.
Η πολυμερής συνεργασία και το διεθνές, βασισμένο σε κανόνες, αγροτικό εμπόριο παραμένουν ζωτικής σημασίας για την ενίσχυση της παγκόσμιας επισιτιστικής ασφάλειας, τη στήριξη περισσότερο διαφοροποιημένων διατροφών και τη συμβολή στη σταθεροποίηση των αγροτικών εισοδημάτων, όπως διαπιστώνουν οι δύο διεθνείς οργανισμοί.
Πηγή: www.ypaithros.gr