Τον ρόλο των ευρωπαϊκών κανόνων ανταγωνισμού στην ενίσχυση της θέσης των αγροτών στην αγροδιατροφική αλυσίδα, αλλά και στη διαμόρφωση πιο δίκαιων και ανθεκτικών αγορών τροφίμων, αναδεικνύει νέα έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, το ισχύον πλαίσιο επιτρέπει στους παραγωγούς να συνεργάζονται, να ενισχύουν τη διαπραγματευτική τους δύναμη και να αντιμετωπίζουν αποτελεσματικότερα τις προκλήσεις της αγοράς, διατηρώντας παράλληλα τον ανταγωνισμό προς όφελος των καταναλωτών.
Οι ευρωπαϊκοί κανόνες αναγνωρίζουν τις ιδιαίτερες δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο αγροτικός τομέας και επιτρέπουν συγκεκριμένες μορφές συνεργασίας μεταξύ αγροτών, οργανώσεων παραγωγών και άλλων φορέων της αλυσίδας τροφίμων.
Οι οργανώσεις παραγωγών μπορούν να διαπραγματεύονται συλλογικά για λογαριασμό των αγροτών, να συντονίζουν καλύτερα την παραγωγή και να διαχειρίζονται αποτελεσματικότερα την προσφορά. Παράλληλα, επιτρέπονται συνεργασίες που αφορούν την εφαρμογή υψηλότερων προτύπων βιωσιμότητας από τα προβλεπόμενα στην ευρωπαϊκή ή εθνική νομοθεσία.
Ωστόσο, η έκθεση επισημαίνει ότι οι δυνατότητες αυτές δεν αξιοποιούνται ακόμη πλήρως. Η μεγαλύτερη συμμετοχή των αγροτών σε οργανώσεις παραγωγών και άλλες μορφές συλλογικής δράσης θα μπορούσε να ενισχύσει περαιτέρω τη θέση τους στην αγορά.
Έλεγχοι κατά των πρακτικών που στρεβλώνουν τον ανταγωνισμό
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπογραμμίζει ότι η αποτελεσματική εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη δημιουργία ισότιμων συνθηκών για τους αγρότες.
Κατά την περίοδο από τον Ιούλιο του 2017 έως τον Ιούλιο του 2025, η Επιτροπή και οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού ολοκλήρωσαν περίπου 110 έρευνες στον αγροδιατροφικό τομέα.
Οι σημαντικότερες υποθέσεις αφορούσαν συμφωνίες μεταξύ αγοραστών για τον καθορισμό τιμών ή ποσοτήτων, πρακτικές συνεννόησης για την αύξηση των τιμών, καθώς και χειραγώγηση διαγωνισμών από προμηθευτές τροφίμων.
Οι αγρότες αποτέλεσαν τη μεγαλύτερη πηγή καταγγελιών προς τις αρμόδιες αρχές, ζητώντας προστασία από πρακτικές που περιορίζουν τη διαπραγματευτική τους δυνατότητα.
Παράλληλα, οι ευρωπαϊκές και εθνικές αρχές παρείχαν κατευθύνσεις για συλλογικές πρωτοβουλίες παραγωγών, ιδιαίτερα σε δράσεις που συνδέονται με τη βιωσιμότητα και την πράσινη μετάβαση.
Στόχος η δικαιότερη κατανομή της αξίας στην αγροδιατροφική αλυσίδα
Η Ευρωπαϊκή Ένωση αναγνωρίζει την ιδιαίτερη θέση του αγροτικού τομέα και προβλέπει ειδικές ρυθμίσεις για την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού στα γεωργικά προϊόντα, λαμβάνοντας υπόψη τους στόχους της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ).
Οι πρόσφατες αλλαγές στο ευρωπαϊκό πλαίσιο αποσκοπούν στην περαιτέρω ενίσχυση της διαπραγματευτικής ισχύος των αγροτών απέναντι σε μεταποιητές και άλλους κρίκους της αλυσίδας τροφίμων, ώστε η προστιθέμενη αξία των προϊόντων να κατανέμεται πιο δίκαια.
Η έκθεση καλύπτει την περίοδο 2017-2025 και αποτελεί μέρος της υποχρέωσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να ενημερώνει ανά επταετία το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού στον αγροτικό τομέα.
Πηγή: www.ypaithros.gr