Η διατροφική ανισορροπία κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης μπορεί να έχει μακροχρόνιες επιπτώσεις στην υγεία και στην ευαισθησία των απογόνων σε ασθένειες. Έτσι, η υψηλή πρόσληψη φρουκτόζης μέσω ζαχαρούχων τροφίμων και ροφημάτων από εγκύους έχει συσχετιστεί με αυξημένη ευαισθησία στον διαβήτη και τις καρδιαγγειακές παθήσεις, καθώς και με νευρολογικές και γνωστικές διαταραχές στους απογόνους.
Μέχρι σήμερα, δεν είναι πλήρως κατανοητό πώς η έκθεση σε φρουκτόζη κατά τα πρώτα στάδια της ζωής έχει τόσο μακροχρόνιες επιπτώσεις σε κυτταρικό και μοριακό επίπεδο.
Σε μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Stem Cell Reports, η ομάδα του Hiroya Yamada από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Fujita Health στην Toyoake της Ιαπωνίας, διαπίστωσε ότι η επίδοση ενήλικων αρουραίων σε δοκιμασίες μάθησης και μνήμης ήταν μειωμένη όταν οι αρουραίοι είχαν εκτεθεί σε υψηλή φρουκτόζη πριν από τη γέννησή τους, μέσω της χορήγησης σιροπιού καλαμποκιού υψηλής περιεκτικότητας σε φρουκτόζη στις μητέρες τους.
Επιπλέον, η νευρογένεση – δηλαδή η δημιουργία νέων νευρώνων από νευρικά βλαστοκύτταρα (NSCs) – σε συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου που εμπλέκονται στη μάθηση και τη γνώση ήταν μειωμένη σε αυτούς τους αρουραίους. Η ομάδα του Yamada ανακάλυψε επίσης σαφείς αλλαγές στα NSCs μετά από έκθεση σε υψηλή φρουκτόζη, όπως μειωμένη κυτταρική διαίρεση, εξασθενημένη παραγωγή νέων νευρώνων και τροποποιημένη γονιδιακή έκφραση.
Για να εξηγήσουν γιατί η προγεννητική έκθεση σε υψηλή φρουκτόζη μπορεί να έχει τόσο μακροχρόνιες επιπτώσεις στα NSCs, οι ερευνητές χαρτογράφησαν τις λεγόμενες επιγενετικές αλλαγές – δηλαδή χημικά αποτυπώματα στο DNA που ελέγχουν τη γονιδιακή δραστηριότητα.
Είναι αξιοσημείωτο ότι η προγεννητική έκθεση σε υψηλή φρουκτόζη εισήγαγε διακριτές επιγενετικές αλλαγές στα εμβρυϊκά NSCs, οι οποίες παρέμειναν έως την ενήλικη ζωή και απορρύθμισαν τη δραστηριότητα γονιδίων σημαντικών για τη νευρογένεση στους ενήλικες. Η αποκατάσταση της φυσιολογικής έκφρασης αυτών των γονιδίων βελτίωσε τη λειτουργία των NSCs που είχαν εκτεθεί σε φρουκτόζη.
Αυτή η έρευνα δείχνει πώς η έκθεση σε ένα δυσμενές περιβάλλον κατά τα πρώτα στάδια της ζωής, όπως η μητρική διατροφική ανισορροπία, μπορεί να έχει μακροχρόνιες επιπτώσεις στην ανάπτυξη και τη λειτουργία του εγκεφάλου, αλλάζοντας την επιγενετική ρύθμιση της γονιδιακής δραστηριότητας στα NSCs.
Αν και επιδημιολογικές μελέτες σε ανθρώπινους πληθυσμούς δείχνουν παρόμοιες συσχετίσεις, θα απαιτηθούν περαιτέρω έρευνες για να διαπιστωθεί εάν τα ανθρώπινα NSCs επηρεάζονται με παρόμοιους τρόπους από την υψηλή φρουκτόζη και άλλους περιβαλλοντικούς στρεσογόνους παράγοντες.
«Η μελέτη μας υποδηλώνει ότι τα νευρικά βλαστοκύτταρα μπορεί να διατηρούν μια βιολογική μνήμη της μητρικής διατροφής κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης», δήλωσε ο Δρ Yamada. «Αυτό μπορεί να βοηθήσει να εξηγηθεί πώς μια παροδική προγεννητική διατροφική ανισορροπία μπορεί να οδηγήσει σε μακροχρόνιες αλλαγές στην ανάπτυξη και τη λειτουργία του εγκεφάλου».
Πηγή: www.zougla.gr