Το «The Circle of Kourabies» («Ο Κύκλος του Κουραμπιέ»), ένα ιστορικό μυθιστόρημα για την πορεία μιας ελληνοαμερικανικής οικογένειας σε πολλές γενιές, το οποίο ανασυντίθεται μέσα από οικογενειακές επιστολές, αρχεία μετανάστευσης και στρατιωτικά αρχεία, συνεντεύξεις και οικογενειακές συνταγές που περνούν από γενιά σε γενιά, προστέθηκε στην μόνιμη συλλογή της Πολιτειακής Βιβλιοθήκης της Καλιφόρνιας.
Το βιβλίο, που έγραψαν η μητέρα και κόρη Κάθι Κρέιν (Kathy Crane) και Σάντια Χάρισον (Sandia Harrison), ακολουθεί δύο οικογένειες. Η ιστορία τους ξεκινά το 1909 και τις μεταφέρει από ένα παραθαλάσσιο χωριό της Ελλάδας στις κοινότητες μεταναστών στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου διατηρούσαν επιχειρήσεις στο Ιστ Σεντ Λούις και παντοπωλεία στο Λος Άντζελες μετά την εποχή της ποτοαπαγόρευσης.
Ωστόσο, το βιβλίο ξεκίνησε με έναν πολύ μικρότερο στόχο: να καταγράψει τις οικογενειακές μαγειρικές παραδόσεις.
Η συν-συγγραφέας του «The Circle of Kourabies», Σάντια Χάρισον, υπογράφει αντίτυπα του βιβλίου κατά τη διάρκεια του Greek Heritage Festival, στην ιστορική συνοικία Greektown του Ντιτρόιτ, στις 25 Ιουλίου 2026. (Φωτογραφία: Ethan Koenig)
Η Κρέιν αρχικά θέλησε να καταγράψει τις τεχνικές μαγειρικής που είχε μάθει από την πεθερά της, την Πηνελόπη. Οι γνώσεις αυτές είχαν μεταδοθεί από στόμα σε στόμα για πολλές γενιές, χωρίς να είναι γνωστό πόσο πίσω στον χρόνο ανάγονταν. Για 30 χρόνια συγκέντρωνε και διατηρούσε αυτή την κληρονομιά μαγειρικής.
Καθώς το εγχείρημα εξελισσόταν, προέκυψε ένα ακόμη ερώτημα: Τι γίνεται με τους ανθρώπους που βρίσκονται πίσω από αυτές τις παραδόσεις;
Η κόρη της, Σάντια Χάρισον, έμπειρη συγγραφέας και ερευνήτρια, διεύρυνε το εγχείρημα μέσα από συνεντεύξεις, αρχειακή έρευνα και την αναζήτηση της οικογενειακής ιστορίας σε πολλές γενιές. Σταδιακά, ένα ταπεινό εγχείρημα καταγραφής συνταγών οδήγησε στην ανασύνθεση της ιστορίας δύο οικογενειών μεταναστών, οι ξεχωριστές διαδρομές των οποίων τελικά θα ενώνονταν.
Το «The Circle of Kourabies» ακολουθεί τις δύο οικογένειες στη μετανάστευση, τις δυσκολίες, τον πόλεμο, την εργασία και την προσαρμογή, καθώς δημιουργούν μια νέα ζωή στην Αμερική.
Οι αυθεντικές συνταγές παραμένουν ένα νήμα που διατρέχει ολόκληρο το βιβλίο, αλλά όχι απλώς ως γαστρονομική αναφορά. Τα φαγητά μετατρέπονται σε τεκμήρια μνήμης, που επιβιώνουν μέσα σε τεράστιες αλλαγές στη γεωγραφία, τη γλώσσα και τις συνθήκες ζωής. Η απλή πράξη της παρασκευής τους σήμερα γίνεται μια μορφή ζωντανής ιστορίας, καθώς χρησιμοποιούνται τα ίδια υλικά και σερβίρονται τα ίδια φαγητά στην οικογένεια και στους φίλους, όπως έκαναν τόσες γενιές πριν.
Αυτό προσδίδει στην ιστορία μια διάσταση που ξεπερνά την ελληνοαμερικανική της προέλευση. Στο επίκεντρό της βρίσκεται μια εμπειρία κοινή για γενιές οικογενειών μεταναστών: τι παίρνουν μαζί τους οι άνθρωποι όταν εγκαταλείπουν μια χώρα για να εγκατασταθούν σε μια άλλη, τι χάνεται καθώς περνούν οι γενιές και πώς φαινομενικά απλές παραδόσεις μπορούν να μετατραπούν σε κιβωτούς οικογενειακής ιστορίας.
Από την κυκλοφορία του το 2025, το «The Circle of Kourabies», που συνδυάζει μυθιστόρημα και συλλογή οικογενειακών συνταγών, έχει εξελιχθεί σε μια αναπάντεχη εκδοτική επιτυχία, με το βιβλίο να κυκλοφορεί στις ΗΠΑ, τον Καναδά και την Αυστραλία και να αποσπά θετικές κριτικές και επαίνους από τον εκδοτικό χώρο. (Φωτογραφία: Ethan Koenig)
Η συν-συγγραφέας Σάντια Χάρισον χαμογελά καθώς θυμάται ένα περιστατικό σε ένα ελληνικό φεστιβάλ: «Μία από τις αγαπημένες μου στιγμές ήταν όταν μια Ελληνίδα χορεύτρια ήρθε προς το μέρος μας αμέσως μετά την ολοκλήρωση της εμφάνισης του συγκροτήματός της. Είδε το τραπέζι μας, σταμάτησε απότομα και είπε ενθουσιασμένη στους φίλους της: ‘Η μαμά μου αγόρασε αυτό το βιβλίο και μας βάζει όλους να το διαβάσουμε’»!
Το Kirkus Reviews χαρακτήρισε το βιβλίο «μια ζωντανή, μυθιστορηματική ματιά στην εμπειρία των μεταναστών κατά τον 20ό αιώνα», επισημαίνοντας την ικανότητά του να ζωντανεύει την ιστορία, τις αναμνήσεις και το φαγητό πραγματικών ανθρώπων.
Η Πολιτειακή Βιβλιοθήκη της Καλιφόρνιας εντάσσει στη συλλογή της μόνο τίτλους που θεωρεί ότι έχουν ιδιαίτερη ιστορική σημασία. Για ένα βιβλίο που κυκλοφόρησε μόλις πριν από περίπου έναν χρόνο, η ένταξη σε μια πολιτειακή βιβλιοθήκη αποτελεί εξαιρετική διάκριση. Το «The Circle of Kourabies» εντάχθηκε στη συλλογή της Πολιτειακής Βιβλιοθήκης της Καλιφόρνιας ήδη κατά το πρώτο έτος της κυκλοφορίας του, αποκτώντας έτσι ασυνήθιστα νωρίς θέση σε έναν δημόσιο χώρο έρευνας και διατήρησης της ιστορικής μνήμης.
Το «The Circle of Kourabies» έχει επίσης ενταχθεί στις μόνιμες συλλογές του Hellenic Museum του Μίσιγκαν και της Historical Society of Lake Elsinore.
Για την Κρέιν και τη Χάρισον, αυτή η αναγνώριση επεκτείνει το σκοπό για τον οποίο ξεκίνησε εξαρχής το εγχείρημα: τη διατήρηση της κληρονομιάς.
«Η μητέρα μου κι εγώ δημιουργήσαμε αυτό το βιβλίο για τη διατήρηση του πολιτισμού στον χρόνο. Γι’ αυτό και αισθανόμαστε τόσο μεγάλη τιμή που λαμβάνει αυτή την αναγνώριση», δήλωσε η Χάρισον.
«Είμαστε εξίσου χαρούμενες αν πάρετε ένα αντίτυπο από ένα τοπικό βιβλιοπωλείο, αγοράσετε ένα από εμάς σε ένα ελληνικό φεστιβάλ ή το δανειστείτε από την τοπική σας βιβλιοθήκη. Το μόνο που έχει σημασία είναι να διατηρηθεί η κοινή μας ιστορία για τις επόμενες γενιές».
Το «The Circle of Kourabies» γεννήθηκε από υλικό που η οικογένεια είχε διατηρήσει επί πολλές γενιές: επιστολές, αρχεία, συνταγές, φωτογραφίες και ιστορίες. Η Κρέιν και η Χάρισον συνειδητοποίησαν ότι, στο σύνολό τους, αυτά τα στοιχεία κατέγραφαν κάτι πολύ μεγαλύτερο από τη δική τους οικογενειακή ιστορία. Το βιβλίο διαφυλάσσει μια ταυτότητα που μοιράζονται όλες οι οικογένειες της ελληνικής διασποράς. Είναι μια ιστορία στην οποία μπορεί κανείς εύκολα να αναγνωρίσει τον εαυτό του.
Παρά το πλούσιο ιστορικό του περιεχόμενο, το βιβλίο γράφτηκε για να διαβαστεί ως ιστορία και όχι ως ένα αυστηρό ιστορικό αρχείο. Στην ουσία του, είναι ένα βιβλίο που προσφέρεται για να το πάρει κανείς στα χέρια του, να κουρνιάσει στον καναπέ και να το απολαύσει.
Το «The Circle of Kourabies», των Κάθι Κρέιν και Σάντια Χάρισον, κυκλοφόρησε από την ECS Independent Publishing σε σκληρόδετη και paperback έκδοση. Διατίθεται διαδικτυακά, όπου πωλούνται βιβλία. Είναι επίσης διαθέσιμο για δανεισμό σε δημόσιες βιβλιοθήκες σε διάφορες περιοχές των Ηνωμένων Πολιτειών, του Καναδά και της Αυστραλίας.
—
*Ο Ίθαν Κένιγκ (Ethan Koenig) είναι φοιτητής δημοσιογραφίας και ολοκληρώνει τη θερινή πρακτική του στην ECS Publishing, προτού επιστρέψει στο πανεπιστήμιο για να ολοκληρώσει το τελευταίο έτος των σπουδών του.
Πηγή: www.ekirikas.com