Σύμφωνα με την επίσημη ιστορία του Creed, ο οίκος ιδρύθηκε το 1760 στο Λονδίνο από τον James Henry Creed ως εργαστήριο εκλεκτής ραπτικής και γαντοποιίας, εξυπηρετώντας μέλη της βρετανικής αριστοκρατίας. Ειδικότητα του εργαστηρίου τα αρωματισμένα δερμάτινα γάντια, τα οποία γίνονταν ανάρπαστα στους κόλπους της εκλεκτής πελατείας: το πρώτο ζευγάρι λέγεται πως δημιουργήθηκε για τον Βασιλιά Γεώργιο ΙΙΙ αυτοπροσώπως, χωρίς, ωστόσο, σαφείς ιστορικές πηγές που να την υποστηρίζουν
Η σύγχρονη πορεία της εταιρείας, ωστόσο, συνδέεται κυρίως με τον Olivier Creed, ο οποίος βρήκε μάλλον την χρυσή τομή ανάμεσα στην παράδοση του οίκου και στη δύναμη του luxury storytelling. Ο Oliver ανέλαβε τα ηνία τη δεκαετία του 1970 και μετέτρεψε έναν σχετικά περιορισμένης εμβέλειας οικογενειακό οίκο ραπτικής σε παγκόσμιο πρωταγωνιστή της niche αρωματοποιίας. Το μόνο που κράτησε, στην ουσία, από τον πρόγονό του ήταν 4 έννοιες κλειδιά: αποκλειστικότητα, σπανιότητα, μοναδικότητα και πολυτέλεια, έννοιες που στην πορεία φρόντισε να περικλύσει στον όρο niche.
Ζωγραφίζοντας με τον Georges Braque
Ο Olivier Creed ήταν ένας άνθρωπος που αγαπούσε να δημιουργεί μύθους και πάθη, κι αυτή η αγάπη τον χαρακτηρίζει ήδη από την γέννησή του: ως σήμερα, δεν είναι απολύτως ξεκάθαρο εάν έχει γεννηθεί το 1944 ή το 1943. Σε κάθε περίπτωση, ο τόπος είναι η Νίκαια της Γαλλίας. Άνθρωπος με κλασική εκπαίδευση -σπούδασε στην École des Beaux-Arts στο Παρίσι-, ο νεαρός Olivier ενσωμάτωσε τις γνώσεις του στη ζωγραφική και τις εικαστικές τέχνες στην ξεχωριστή του προσέγγιση στην αρωματοποιία. Σε συνέντευξή του που δημοσίευσε το 2010 το Ça Fleure Bon, αποδίδει σημαντικό κομμάτι του τρόπου που βλέπει το άρωμα στον Georges Braque αυτοπροσώπως, αλλά και στον τρόπο ζωής που ακολουθούσε πρώτος ο πατέρας του.
Λέει χαρακτηριστικά: «Ο Georges Braque ήταν γείτονάς μας και είχα την τύχη να ζωγραφίζω μαζί του κατά καιρούς. Διαπιστώνω ότι οι άνθρωποι που ενδιαφέρονται για τα αρώματα ενδιαφέρονται επίσης για το καλό φαγητό, τη μουσική, τα ρούχα, την αρχιτεκτονική, τη γλυπτική και ούτω καθεξής. Αυτό ίσχυε για τον πατέρα μου, για εμένα και σίγουρα για τον για τον γιό μου Erwin -σημερινός επικεφαλής του οίκου. Τα αρώματα είναι μέρος της ζωής. Για παράδειγμα, εμείς οι Creed είμαστε επίσης σωματικά δραστήριοι, ειδικά στην ιστιοπλοΐα, τα ορεινά και τα ιππικά αθλήματα, και αυτό έχει συμβάλει σημαντικά στην ικανότητα δημιουργίας αρωμάτων, αν σκεφτεί κανείς τη μυρωδιά της θάλασσας ή τη μυρωδιά ενός φρέσκου, πράσινου γηπέδου όταν πρωτοπατάς σε αυτό» Όπως αναφέρει στην ίδια συνέντευξη, ξεκίνησε, ως απλός εργαζόμενος στην οικογενειακή επιχείρηση σε ηλικία 18 ετών. Μαζί με τον πατέρα του αρχικά, και μόνος του στην πορεία, πέρασε τη ζωή του ταξιδεύοντας σε όλο τον κόσμο για να προμηθευτεί τις καλύτερες πρώτες ύλες, τις οποίες θεωρούσε θεμελιώδη προϋπόθεση για τη δημιουργία ενός εξαιρετικού αρώματος.
Ήταν ή δεν ήταν “nez” ο Olivier Creed;
Κατά τη διάρκεια της θητείας του στο τιμόνι του οίκου, ο Olivier Creed ήταν ο αναμφισβήτητα άνθρωπος που συνέλαβε το concept για τα πιο δημοφιλή, εμβληματικά αρώματα της μάρκας -η αποτύπωση της ιρλανδικής εξοχής στο Green Irish Tweed (1985), η τολμηρή χρήση του ανανά ως κεντρική νότα για το Aventus (2010)- τα οποία αναμόρφωσαν πλήρως την κουλτούρα των πολυτελών αρωμάτων του σύγχρονου άνδρα, αλλά και την έννοια «πολυτελές άρωμα» γενικότερα. Η μόνη ερώτηση που δεν θα απαντηθεί ποτέ ήταν εάν ο ίδιος υπήρξε η «μύτη».
Στο πρόσφατο (2025) βιβλίο του, ο Gabe Oppenheim υποστηρίζει πως πίσω από πολλές από τις μεγαλύτερες επιτυχίες του οίκου Creed είναι επαγγελματίες perfumers, κυρίως ο Pierre Bourdon, ενώ ο senior perfumer Julien Rasquinet, ο οποίος δούλεψε για χρόνια μαζί με τον Olivier, επιβεβαιώνει, ουσιαστικά την άποψη αυτή, χωρίς ωστόσο, να τον ακυρώνει . Σε ανάρτησή του στο LinkedIn λίγο μετά τον θάνατο του Oliver, έγραψε πως τον θεωρούσε «έναν perfumer που χρειαζόταν συζήτηση γύρω από τη δημιουργία», συμπληρώνοντας ότι «δεν δημιουργούσε μόνος του, ούτε κι εγώ». Ωστόσο, ουδείς αμφισβητεί το τεράστιο καλλιτεχνικό του αισθητήριο.
Art of Millésime: Αυθεντική φιλοσοφία δημιουργίας ή εξαιρετικό branding;
Αυτό που ο Olivier Creed αποκαλούσε Art of Millésime ήταν ίσως το πιο επιτυχημένο αφήγημα με το οποίο συνέδεσε ποτέ με το όνομά του. Ο όρος millésime σημαίνει σοδειά. Στον κόσμο του κρασιού δηλώνει ότι ένα κρασί προέρχεται από τη συγκομιδή μιας συγκεκριμένης χρονιάς, της οποίας η ποιότητα επηρεάζεται από τον καιρό, το έδαφος και τις συνθήκες καλλιέργειας.
Ο Olivier, o οποίος εξ ορισμού θεωρούσε πως όλες οι αισθήσεις ήταν συνδεδεμένες με την έννοια της απόλαυσης, τον υιοθέτησε για να εξηγήσει την «νέα» φιλοσοφία της μάρκας. Η λογική ήταν πως τα φυσικά συστατικά (τριαντάφυλλο, γιασεμί, ίριδα, βετιβέρ, περγαμόντο κ.ά.) δεν είναι ποτέ απολύτως ίδια κάθε χρόνο, κι αυτό ακριβώς είναι το συγκριτικό πλεονέκτημα του brand. Mια καλή σοδειά δίνει ελαφρώς διαφορετικό άρωμα από μια άλλη, άρα το πολυτελές άρωμα δεν μπορεί (και δεν πρέπει) να είναι ένα αποστειρωμένο, βιομηχανικό προϊόν: οι μικρές διαφοροποιήσεις της φύσης είναι ακριβώς αυτές που ορίζουν το Art of Millésime.
Τα αρώματα του οίκου δεν έχουν μόνο υψηλή περιεκτικότητα σε φυσικές πρώτες ύλες, αλλά επιμένουν στην τέχνη του χειροποίητου. Οι ποσότητες ζυγίζονται και αναμειγνύονται με το χέρι, ωριμάζουν σε μικρές παρτίδες και οι ανεπαίσθητες διακυμάνσεις από σοδειά σε σοδειά θεωρούνταν μέρος της γοητείας τους και όχι ελάττωμα. Μιλάμε για μια εντατική σε χειρονακτική εργασία διαδικασία, η οποία εξηγεί εν μέρει τις υψηλότατες τιμές της μάρκας. Το Art of Millésime ως έννοια υπήρχε στη ρητορική της Creed ήδη από τις δεκαετίες του 1990, όμως υπό τον Olivier, εξελίχθηκε σε βάση της ταυτότητας του οίκου. Ο ίδιος συνήθιζε να περιγράφει τα συνεχή ταξίδια του για την επιλογή πρώτων υλών -από βουλγαρικά τριαντάφυλλα και βετιβέρ Αϊτής μέχρι περγαμόντο Καλαβρίας και σανδαλόξυλο Σρι Λάνκας- υποστηρίζοντας ότι προτιμούσε να γνωρίζει προσωπικά τους παραγωγούς και να αξιολογεί ο ίδιος κάθε σοδειά. Σε κάθε περίπτωση, το Art of Millésime έγινε συνώνυμο του Creed και αναπόσπαστο κομμάτι του μύθου που έχτισε ο Olivier γύρω από τον οίκο.
Ο Olivier Creed πέθανε στις 20 Μαΐου 2026. Αν πούμε πως άφησε πίσω του κάποια από τα πιο αναγνωρίσιμα αρώματα της εποχής θα τον αδικούμε. Η κληρονομιά του ήταν ο ίδιος ο όρος niche στην υψηλή αρωματοποιία και η αναγωγή του αρώματος σε σύμβολο status, έναν διαφορετικό, πολυτελή τρόπο ζωής per se.
www.newmoney.gr
Πηγή: www.protothema.gr