Σοβαρές επιπτώσεις φαίνεται να αφήνει ο πόλεμος ανάμεσα στη Ρωσία και την Ουκρανία, ο οποίος βρίσκεται στον 5ο χρόνο του, με μία από τις σημαντικότερες να αφορά την έλλειψη εργατικού δυναμικού (σ.σ. εργαζόμενοι και όσοι αναζητούν εργασία) στη Ρωσία.
Η γήρανση του πληθυσμού σε συνδυασμό με τις συνέπειες του πολέμου περιορίζουν ολοένα και περισσότερο την αγορά εργασίας, δημιουργώντας πιέσεις στην οικονομία της χώρας. Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν έχει επανειλημμένα επισημάνει το ποσοστό ανεργίας της Ρωσίας στο 2,2%, το οποίο, συγκαταλέγεται μεταξύ των χαμηλότερων στον κόσμο. Ταυτόχρονα, ο αριθμός αυτός υπογραμμίζει ότι η αγορά εργασίας έχει ελάχιστα περιθώρια επέκτασης, περιορίζοντας τη δυνατότητα ανάπτυξης της οικονομίας.
«Η απασχόληση έχει φτάσει σε κορυφαία επίπεδα, χωρίς να έχουν απομείνει ουσιαστικά ανεκμετάλλευτοι εργατικοί πόροι», δήλωσε ο αναπληρωτής πρωθυπουργός της ρωσικής κυβέρνησης Αλεξάντερ Νόβακ σε συνέντευξή του στα μέσα Μαΐου. Η Διοικητής της Τράπεζας της Ρωσίας Ελβίρα Ναμπιουλίνα δήλωσε τον Απρίλιο ότι η σύγχρονη Ρωσία δεν έχει αντιμετωπίσει ποτέ τόσο οξύ έλλειμμα εργατικού δυναμικού.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις του Bloomberg, η χώρα χρειάζεται επί του παρόντος 1,5 εκατομμύριο επιπλέον εργαζομένους για να αποκαταστήσει την ισορροπία στην αγορά εργασίας. Οι επιχειρηματικές ομάδες αναμένουν ότι η έλλειψη θα συνεχιστεί. Η Ρωσική Ένωση Βιομηχάνων και Επιχειρηματιών προβλέπει έλλειμμα 3 εκατομμυρίων εργαζομένων έως το 2030.
Η εισβολή στην Ουκρανία, έχει επιδεινώσει την έλλειψη, με τη Ρωσία να έχει υποστεί περίπου 1,2 εκατομμύρια απώλειες, συμπεριλαμβανομένων έως και 325.000 νεκρών μέχρι τον Ιανουάριο, σύμφωνα με το Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Μελετών που εδρεύει στην Ουάσιγκτον.
Ωστόσο, ακόμη και αν οι εχθροπραξίες τερματίζονταν, θα εξακολουθούσε να υπάρχει έλλειψη, καθώς η δημογραφική εξέλιξη παραμένει ο κύριος παράγοντας, λέει το Bloomberg. Ακόμη και πριν από τον πόλεμο, ο πληθυσμός της Ρωσίας σε ηλικία εργασίας είχε συρρικνωθεί κατά περίπου 4,9 εκατομμύρια άτομα μεταξύ 2015 και 2022. Αυτό συνέβαλε στην αύξηση της ανεργίας κοντά στο 4%. Από τότε, το ποσοστό ανεργίας έχει μειωθεί περίπου στο μισό.
Το ποσοστό των Ρώσων σε ηλικία εργασίας μειώνεται από το 2010, και σήμερα ανέρχεται σε περίπου 74 εκατομμύρια άτομα, σύμφωνα με το ρωσικό υπουργείο Εργασίας. Οι νέοι που εισέρχονται στην αγορά εργασίας είναι πλέον λιγότεροι από όσους αποχωρούν λόγω συνταξιοδότησης, εξέλιξη που συνδέεται με τη μεγάλη πτώση των γεννήσεων τη δεκαετία του 1990, μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης.
Η αύξηση του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης το 2019 περιόρισε προσωρινά τις πιέσεις, διατηρώντας περισσότερους Ρώσους πολίτες στην εργασία για μεγαλύτερο διάστημα. Ωστόσο, είχε ως συνέπεια και τη γήρανση του εργατικού δυναμικού. Το ποσοστό των εργαζομένων ηλικίας 55 ετών και άνω έχει αυξηθεί, ενώ ο αριθμός των εργαζομένων ηλικίας 25 έως 39 ετών έχει μειωθεί κατά 4 εκατομμύρια, σύμφωνα με τον ανεξάρτητο δημογράφο Ίγκορ Εφρέμοφ.
Αυτό σημαίνει ότι η Ρωσία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ένα κύμα συνταξιοδοτήσεων, το οποίο θα αφήσει λιγότερους εργαζόμενους στην αγορά εργασίας.
Περίπου 11 εκατομμύρια θέσεις εργασίας θα πρέπει να αντικατασταθούν τα επόμενα πέντε χρόνια λόγω της συνταξιοδότησης των εργαζομένων, σύμφωνα με τον Νόβακ. «Θα ήθελα να τονίσω ότι αυτό δεν αποτελεί πρόκληση για το μακρινό μέλλον, αλλά πρόκληση για το σήμερα. Αν δεν αντιμετωπιστεί, δεν θα είμαστε σε θέση να εξασφαλίσουμε βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη», δήλωσε ο Νόβακ, προσθέτοντας ότι οι βιομηχανίες της χώρας θα μπορούσαν να το επιτύχουν αυτό μέσω της αύξησης της παραγωγικότητας της εργασίας.
Την ίδια ώρα, η μετανάστευση και οι επιπτώσεις της επιστράτευσης επιβαρύνουν περαιτέρω την αγορά εργασίας. Αν και δεν υπάρχουν πλήρη επίσημα στοιχεία μετά την εισβολή του 2022, ο Εφρέμοφ εκτιμά ότι η αποχώρηση πολιτών από τη χώρα μείωσε το εργατικό δυναμικό κατά 300.000 έως 400.000 άτομα. Μέρος αυτής της απώλειας φαίνεται να αντισταθμίστηκε από εργαζομένους που προέρχονται από ουκρανικά εδάφη υπό ρωσικό έλεγχο.
Παράλληλα, ο αριθμός των προσωρινών μεταναστών εργαζομένων έχει μειωθεί κατά περίπου 1 εκατομμύριο άτομα σε σύγκριση με τις αρχές του 2022, αντανακλώντας τις αυστηρότερες μεταναστευτικές πολιτικές της Μόσχας που ξεκίνησαν πριν από τον πόλεμο.
Ο ίδιος ο στρατός έχει αποσπάσει περίπου 700.000 έως 900.000 άτομα από την αγορά εργασίας, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων που θα μπορούσαν να επιστρέψουν στην πολιτική απασχόληση εάν τερματιστούν οι εχθροπραξίες, είπε ο Εφρέμοφ, αν και πολλοί νεοσύλλεκτοι έχουν περιορισμένη προηγούμενη εργασιακή εμπειρία.
Πηγή: www.newsit.gr