Οι μάχες της κοινωνίας και των θεσμικών φορέων εντός και εκτός των τειχών της Ελλάδας κατά της εξόρυξης και μεταλλουργίας χρυσού στη Θράκη και τη Βουλγαρία συνεχίζονται με αποφάσεις δημοτικών συμβουλίων καθώς και του περιφερειακού συμβουλίου Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης.
Συγκεκριμένα, επί του θέματος εκδόθηκαν ψηφίσματα από τα Δημοτικά Συμβούλια Ορεστιάδας, Σουφλίου και Διδυμοτείχου αλλά και η τεκμηριωμένη παρέμβαση του ΤΕΕ Θράκης που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα με αφορμή τη δημόσια διαβούλευση σχετικά με τις διασυνοριακές περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την «Εξόρυξη και επεξεργασία πολυμεταλλικών μεταλλευμάτων από το κοίτασμα Rozino, Tintyava PLA» που βρίσκεται στον δήμο Ivaylovgrad, στην περιοχή Haskovo της Βουλγαρίας της Διεύθυνσης Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης.
Η διαβούλευση της αρμόδιας Υπηρεσίας του Υπουργείου Περιβάλλοντος αναρτήθηκε στις 15 Ιουλίου κι έδινε προθεσμία 30 εργάσιμων ημερών, στο ενδιαφερόμενο κοινό.
13 χλμ. από την Ελλάδα
Το σχεδιαζόμενο ορυχείο βρίσκεται περίπου 13 χιλιόμετρα βόρεια των ελληνοβουλγαρικών συνόρων και περίπου 20 χιλιόμετρα δυτικά από το σημείο όπου ο Ερυθροπόταμος εισέρχεται στην Ελλάδα. Ο Δήμος Διδυμότειχου είχε λάβει ομόφωνη απόφαση το 2024 την οποία υπενθυμίζει με χθεσινή του ανακοίνωση, υπογραμμίζοντας: «Ο Δήμος Διδυμοτείχου, προς αποφυγή παρερμηνειών, επαναλαμβάνει την αμετακίνητη αντίθεσή του στην ανάπτυξη δραστηριοτήτων εξόρυξης χρυσού που ενδέχεται να θέσουν σε κίνδυνο το περιβάλλον και τους φυσικούς πόρους της περιοχής». Μεταξύ άλλων σημειώνεται ότι «για τον Δήμο Διδυμοτείχου, η προστασία των υδάτινων πόρων και ιδιαίτερα του Ερυθροποτάμου, της αγροτικής παραγωγής και συνολικά του φυσικού περιβάλλοντος της περιοχής αποτελεί ζήτημα μείζονος σημασίας».
Ομόφωνα αρνητικό ήταν το σώμα στη χθεσινή συνεδρίαση του περιφερειακού συμβουλίου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης στο πρώτο θέμα, ήτοι «Γνωμοδότηση επί των διασυνοριακών περιβαλλοντικών επιπτώσεων από την «Εξόρυξη και επεξεργασία πολυμεταλλικών μεταλλευμάτων από το κοίτασμα Rozino, 1Tintyava PLA». Στη συνεδρίαση παραβρέθηκαν μέλη της Διανομαρχιακής Επιτροπής Ροδόπης – Έβρου κατά της εξόρυξης και μεταλλουργίας χρυσού, από την Κομοτηνή και την Αλεξανδρούπολη και τοποθετήθηκαν αρνητικά επί του θέματος.
Παρέμβαση του ΤΕΕ Θράκης για τη δημόσια διαβούλευση
Σε σημερινό δελτίο τύπου το ΤΕΕ Θράκης, το οποίο συνιστά παρέμβαση «στη δημόσια διαβούλευση για την «Εξόρυξη και επεξεργασία πολυμεταλλικών μεταλλευμάτων από το κοίτασμα Rozino, Tintyava PLA» που βρίσκεται στον δήμο Ivaylovgrad, στο Haskovo της Βουλγαρίας», αναφέρει ότι ομάδα εργασίας εξέτασε τα τεχνικά δεδομένα και τις πιθανές επιπτώσεις και κατέληξε σε συγκεκριμένα συμπεράσματα που καταλήγουν ότι το προτεινόμενο έργο δεν παρέχει την απαιτούμενη περιβαλλοντική και τεχνική ασφάλεια, γι’ αυτό δεν μπορεί να υποστηριχθεί η αδειοδότησή του.
Η παρέμβαση έχει ως εξής:
Το Περιφερειακό Τμήμα Θράκης του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος (ΤΕΕ Θράκης), στο πλαίσιο του θεσμικού του ρόλου και με γνώμονα την προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας ασφάλειας στη διασυνοριακή περιοχή της Θράκης, συμμετείχε, σύμφωνα με τις προβλέψεις της Σύμβασης Espoo, στη διαδικασία διαβούλευσης για τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του έργου «Εξόρυξη και επεξεργασία πολυμεταλλικών μεταλλευμάτων από το κοίτασμα Rozino, Tintyava PLA», στην περιοχή Ivaylovgrad της Βουλγαρίας.
Η θέση του ΤΕΕ Θράκης διαμορφώθηκε μετά από αναλυτική τεχνική αξιολόγηση των διαθέσιμων στοιχείων από την αρμόδια Ομάδα Εργασίας Επιστημόνων του Τμήματος, η οποία εξέτασε τα τεχνικά δεδομένα και τις πιθανές επιπτώσεις στην περιοχή μας, η Διοικούσα Επιτροπή συνεδρίασε και ενέκρινε ομόφωνα τη σχετική εισήγηση. Η επίσημη απόφαση έχει ήδη αποσταλεί αρμοδίως στη διαδικασία της διαβούλευσης.
Κύρια Συμπεράσματα & Τεχνικές Ελλείψεις της Μελέτης (ΜΠΕ)
Η αξιολόγηση της Ομάδας Εργασίας του ΤΕΕ Θράκης αναδεικνύει σοβαρά κενά στην υποβληθείσα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ), τα οποία καθιστούν αδύνατη την τεκμηρίωση της ασφάλειας του έργου:
- Σημαντικές Τεχνικές Ελλείψεις: Διαπιστώνεται έλλειψη στοιχείων για τη μακροχρόνια γεωχημική συμπεριφορά των αποβλήτων (όξινη απορροή), ανεπαρκή υδρογεωλογικά δεδομένα για τις ρηξιγενείς ζώνες, καθώς και απουσία ισοζυγίου μάζας των χημικών αντιδραστηρίων.
- Διαχειριστικά & Μεταλλουργικά Κενά: Δεν αποσαφηνίζονται οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις του 2ου σταδίου της τελικής μεταλλουργικής επεξεργασίας, ενώ απουσιάζει η κατάλληλη χρηματοοικονομική κάλυψη ανάλογα με την επικινδυνότητα του έργου.
- Απουσία Μελετών Ασφαλείας & Σεισμικότητας: Δεν παρέχονται στοιχεία για τη στατική και σεισμική επάρκεια του φράγματος, ούτε έχει εκπονηθεί μελέτη θραύσης ή ανάλυση ποσοτικού κινδύνου για σενάρια αστοχίας της εγκατάστασης τελμάτων.
Προϋποθέσεις & Απαιτούμενες Ενέργειες
Για να καταστεί δυνατή οποιαδήποτε αξιολόγηση του έργου, το ΤΕΕ Θράκης θεωρεί απαραίτητες τις εξής προϋποθέσεις:
- Συμπλήρωση Τεχνικών Μελετών: Απαιτείται η άμεση εκπόνηση υδρογεωλογικών, γεωχημικών και σεισμικών μελετών, η διενέργεια αναλύσεων κινδύνου διασυνοριακού ατυχήματος, καθώς και η επικαιροποίηση των επιπτώσεων υπό το πρίσμα της κλιματικής αλλαγής.
- Αναβάθμιση Κατηγορίας Κινδύνου: Ζητείται η επανεξέταση της κατηγοριοποίησης του έργου προς το αυστηρότερο, λόγω της μεγάλης έκτασης των δυνητικών συνεπειών ενός ατυχήματος.
- Διασυνοριακή Συνεργασία & Ετοιμότητα: Υπογραμμίζεται η ανάγκη για θεσμοθέτηση δεσμευτικού συστήματος διασυνοριακής παρακολούθησης και σχεδίων έκτακτης ανάγκης πριν από κάθε αδειοδότηση.
Συμπερασματική Θέση
Στην παρούσα μορφή του και με τα διαθέσιμα στοιχεία, το προτεινόμενο έργο δεν παρέχει την απαιτούμενη περιβαλλοντική και τεχνική ασφάλεια, γι’ αυτό δεν μπορεί να υποστηριχθεί η αδειοδότησή του. Το ΤΕΕ Θράκης καλεί τις ελληνικές αρχές να απαιτήσουν από τη βουλγαρική πλευρά την πλήρη συμπλήρωση των φακέλων.
Το πλήρες κείμενο της απόφασης και των τεχνικών παρατηρήσεων είναι διαθέσιμο στην ιστοσελίδα μας [https://teethrakis.gr/apofaseis-dioikoysas-epitropis/thesi/thesi-toy-tee-thrakis-sti-dimosia-diaboyleysi-gia-tin-exoryxi].
Να σημειωθεί η σύνθεση της ομάδας εργασίας (επιστημονικοί σύμβουλοι) επί της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του κοιτάσματος χρυσού Rozino:
Αγγελίδης Παναγιώτης, Καθηγητής, Δρ. Πολιτικός Μηχανικός
Αδαμίδης Αδάμ, Δρ. Γεωλόγος
Αρίκας Κυριάκος, Καθηγητής, Δρ. Γεωλόγος
Γεωργιάδου Παρασκευή, Δρ. Χημικός Μηχανικός
Κακαλής Χρήστος, MSc Χημικός
Φελάκης Δημήτρης, Αγρονόμος Τοπογράφος Μηχανικός
Πλέσιας Αργύρης, MSc Πολιτικός Μηχανικός (Συντονιστής)
Πηγή: www.ypaithros.gr