Η παράλειψη του πρωινού δεν είναι μια μεταβολικά ουδέτερη συνήθεια. Για πολλούς ανθρώπους -ιδιαίτερα για όσους έχουν διαβήτη, προδιαβήτη ή αντίσταση στην ινσουλίνη- το να μην τρώνε το πρώτο γεύμα της ημέρας πυροδοτεί μια αλυσιδωτή αντίδραση που αποσταθεροποιεί τα επίπεδα γλυκόζης για το υπόλοιπο 24ωρο.
Ο πρώτος μηχανισμός είναι το «φαινόμενο του δεύτερου γεύματος». Χωρίς πρωινό, το σώμα χάνει τη φυσιολογική προετοιμασία για την επεξεργασία υδατανθράκων. Ως αποτέλεσμα, η γλυκόζη μετά το μεσημεριανό γεύμα μπορεί να είναι έως και 40% υψηλότερη σε σύγκριση με ένα άτομο που είχε φάει πρωινό. Ταυτόχρονα, η ινσουλινική απόκριση μειώνεται, πράγμα που σημαίνει ότι το πάγκρεας καταβάλλει μεγαλύτερη προσπάθεια για λιγότερο αποτέλεσμα.
Το συκώτι παίζει εξίσου κρίσιμο ρόλο. Το πρωί, απελευθερώνει φυσιολογικά αποθηκευμένη γλυκόζη για να διατηρήσει την ενέργεια. Όταν δεν τρώτε, τα επίπεδα ινσουλίνης παραμένουν χαμηλά και το συκώτι δεν λαμβάνει το σήμα να σταματήσει την παραγωγή γλυκόζης. Αυτό σημαίνει υψηλότερο σάκχαρο νηστείας και πρωινή υπεργλυκαιμία -προτού καν καταναλώσετε την πρώτη σας μπουκιά.
Υπάρχει όμως και ένα τρίτο, λιγότερο γνωστό επίπεδο: τα ελεύθερα λιπαρά οξέα. Η παρατεταμένη νηστεία αυξάνει τη διάσπαση του λίπους, γεμίζοντας την κυκλοφορία με λιπαρά οξέα. Αυτά ανταγωνίζονται τη γλυκόζη ως καύσιμο και δημιουργούν αντίσταση στην ινσουλίνη. Όταν τελικά φάτε, το σώμα σας «προτιμά» να καίει λίπος και η γλυκόζη συσσωρεύεται στο αίμα.
Προσθέστε σε αυτά τον κιρκάδιο ρυθμό. Το ανθρώπινο σώμα είναι σχεδιασμένο να είναι πιο ευαίσθητο στην ινσουλίνη το πρωί και λιγότερο ευαίσθητο το βράδυ. Όταν παραλείπετε το πρωινό, μεταθέτετε την πρόσληψη των περισσότερων υδατανθράκων σε ώρες που η ινσουλίνη λειτουργεί χειρότερα.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο;
Άτομα με διαβήτη τύπου 2, προδιαβήτη, μεταβολικό σύνδρομο, ή εκείνοι που τείνουν να τρώνε υπερβολικά αργότερα μέσα στην ημέρα. Γι’ αυτούς, η συστηματική παράλειψη πρωινού έχει συσχετιστεί με υψηλότερη HbA1c (μακροπρόθεσμο δείκτη σακχάρου), αυξημένες γλυκαιμικές αιχμές και επιδείνωση της αντίστασης στην ινσουλίνη.
Δεν φτάνει όμως να τρώτε οτιδήποτε. Ένα ισορροπημένο πρωινό πρέπει να περιέχει πρωτεΐνη (αυγά, στραγγιστό γιαούρτι, τυρί κότατζ), φυτικές ίνες (βρώμη ολικής άλεσης, φρούτα) και καλά λιπαρά (ξηρούς καρπούς). Αντίθετα, ένα γεύμα πλούσιο σε απλούς υδατάνθρακες -λευκό ψωμί με μαρμελάδα, έτοιμα δημητριακά, κρουασάν- μπορεί να προκαλέσει γρήγορη άνοδο και απότομη πτώση, οδηγώντας σε πείνα και λιγούρες μέσα σε λίγες ώρες.
Η παράλειψη του πρωινού δεν είναι για όλους καταστροφική. Μερικοί άνθρωποι με εξαιρετικά εύκαμπτο μεταβολισμό τη διαχειρίζονται. Αλλά για όσους ήδη παλεύουν με το σάκχαρό τους, είναι μια πρακτικά δωρεάν, καθημερινή παρέμβαση που μπορεί να κάνει μεγαλύτερη διαφορά από πολλά φάρμακα.
Ένα πρωινό γεύμα εντός δύο ωρών από το ξύπνημα, πλούσιο σε πρωτεΐνη και φυτικές ίνες, γλιτώνει τον οργανισμό από ώρες αστάθειας, υπεργλυκαιμίας και μεταβολικού στρες. Η επιλογή είναι απλή: τρώτε για να ρυθμίσετε ή παραλείπετε για να αποσταθεροποιήσετε.
Πηγή: www.zougla.gr