Πριν την έναρξη του φετινού ΟΣΔΕ δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης η απόφαση που καθορίζει το πλαίσιο υποβολής της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης (ΕΑΕ) έτους 2026, της αίτησης δηλαδή μέσω της οποίας εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες αγρότες και κτηνοτρόφοι θα διεκδικήσουν τις άμεσες ενισχύσεις και τη στήριξη αγροτικής ανάπτυξης στο πλαίσιο του Στρατηγικού Σχεδίου Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΣΣ ΚΑΠ) 2023-2027.
Η απόφαση, που εκδίδεται από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), ρυθμίζει σε δεκατρία άρθρα όλη τη διαδικασία, από τον τρόπο υποβολής μέχρι τις προθεσμίες τροποποιήσεων και τις περιπτώσεις ανωτέρας βίας.
Καταληκτική ημερομηνία υποβολής ορίζεται η 16η Οκτωβρίου 2026. Αίτηση που θα κατατεθεί μετά την ημερομηνία αυτή θεωρείται καταρχήν απαράδεκτη, με εξαίρεση τις περιπτώσεις ανωτέρας βίας ή εξαιρετικών περιστάσεων, για τις οποίες προβλέπεται ειδική διαδικασία αναγνώρισης.
Το όριο της 15ης Σεπτεμβρίου
Σύμφωνα με όσα αναφέρει το ΦΕΚ η ταχύτητα υποβολής της αίτησης επηρεάζει άμεσα και την ημερομηνία καταβολής της προκαταβολής. Όσοι αγρότες υποβάλουν την ΕΑΕ έως τις 15 Σεπτεμβρίου 2026 μπορούν να λάβουν προκαταβολή έως τις 31 Οκτωβρίου 2026, ενώ όσοι υποβάλουν αίτηση από τις 16 Σεπτεμβρίου έως την καταληκτική ημερομηνία της 16ης Οκτωβρίου, η προκαταβολή μετατίθεται έως τις 30 Νοεμβρίου 2026. Πρόκειται για ένα ισχυρό κίνητρο έγκαιρης υποβολής, καθώς η διαφορά στην καταβολή φτάνει τον ένα μήνα.
myAADE
Επίσης, η απόφαση την οποία υπογράφει ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής αναφέρει ότι η αίτηση παραμένει γεωχωρική και υποβάλλεται αποκλειστικά ψηφιακά, μέσω της εφαρμογής myAGRO στην ψηφιακή πύλη myAADE (myaade.gov.gr). Ο αγρότης μπορεί να την υποβάλει ο ίδιος, μέσω ειδικά εξουσιοδοτημένου φυσικού προσώπου –το οποίο επιτρέπεται να εκπροσωπεί έως πέντε γεωργούς ετησίως χωρίς αμοιβή– ή μέσω Κέντρου Υποδοχής Δηλώσεων (ΚΥΔ), γεωπόνου, δασολόγου ή κτηνιάτρου εγγεγραμμένου στο Γεωτεχνικό Επιμελητήριο, λογιστή εγγεγραμμένου στο Οικονομικό Επιμελητήριο, ή λογιστικής εταιρείας. Για τις τρεις τελευταίες κατηγορίες απαιτούνται σωρευτικά έγγραφη εξουσιοδότηση του αγρότη, γραπτή συμφωνία ανάθεσης και καταχώριση των στοιχείων του εξουσιοδοτούμενου στα συστήματα της ΑΑΔΕ. Η απόφαση θέτει ρητά εκτός αυτού του κύκλου υπαλλήλους ορισμένων υπηρεσιών του ΣΣ ΚΑΠ, του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και της ίδιας της ΑΑΔΕ, ώστε να αποφεύγεται κάθε σύγκρουση αρμοδιοτήτων.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στο ζήτημα της σύγκρουσης συμφερόντων για όσους αναλαμβάνουν επαγγελματικά την υποβολή αιτήσεων για λογαριασμό αγροτών. Απαγορεύεται η ανάληψη υπόθεσης όταν η αμοιβή συνδέεται άμεσα με το ύψος της ενίσχυσης ή υπολογίζεται ως ποσοστό επ’ αυτής, όταν το εξουσιοδοτημένο πρόσωπο έχει προσωπικό συμφέρον στην εκμετάλλευση, ή όταν πρόκειται για κτηνίατρο με πρόσβαση στη Βάση Ιχνηλασιμότητας, για επιθεωρητή ή για εργαστήριο αναλύσεων που εξυπηρετεί την ίδια εκμετάλλευση που ελέγχει ή πιστοποιεί. Αντίθετα, δεν θεωρείται σύγκρουση συμφερόντων η άμισθη συνδρομή σε συγγενικό πρόσωπο έως και δευτέρου βαθμού, ούτε η υποβολή αίτησης από αγροτικό συνεταιρισμό για λογαριασμό των μελών του.
Κάρτα Αγρότη
Στο ΦΕΚ υπάρχει πρόβλεψη και για τη διασύνδεση της ΕΑΕ με την «Κάρτα Αγρότη». Με την οριστικοποίηση της αίτησης, ο αγρότης θα μπορεί προαιρετικά να παράγει ειδικό ψηφιακό αρχείο με κωδικό QR, το οποίο θα δίνει πρόσβαση σε στοιχεία όπως ΑΦΜ, ονοματεπώνυμο, IBAN και αξία δικαιωμάτων ενίσχυσης, ενεργοποιώντας το αντίστοιχο χρηματοδοτικό προϊόν. Τα αρχεία αυτά θα είναι διαθέσιμα στην εφαρμογή από τις 28 Αυγούστου 2026. Προβλέπεται επίσης ότι, εφόσον η ΑΑΔΕ ενημερωθεί από πιστωτικό ίδρυμα για σύναψη σύμβασης χρηματοδότησης, η δήλωση IBAN καθίσταται ανέκκλητη έως την πλήρη εξόφληση, ενώ οι τράπεζες οφείλουν να ενημερώνουν την ΑΑΔΕ για τις εξοφλήσεις εντός πέντε εργάσιμων ημερών, και έως τις 14 Αυγούστου 2026 μέσω της εφαρμογής Agrocarta για τις ήδη υπάρχουσες χρηματοδοτήσεις.
Έλεγχοι
Η απόφαση προβλέπει σύστημα προκαταρκτικών διασταυρωτικών ελέγχων, που θα εντοπίζει ασυμβατότητες στα δηλωθέντα δικαιώματα ενίσχυσης, στο ζωικό κεφάλαιο σε σχέση με την κτηνιατρική βάση δεδομένων και στα αγροτεμάχια σε σχέση με το Σύστημα Αναγνώρισης Αγροτεμαχίων. Τα αποτελέσματα θα κοινοποιούνται στους αγρότες πριν από την καταληκτική ημερομηνία, ώστε να προλαβαίνουν να κάνουν διορθώσεις χωρίς κυρώσεις.
Μετά τη λήξη της προθεσμίας, θα δίνεται εκ νέου πρόσβαση στο σύστημα μόνο για συγκεκριμένους λόγους: καταχώριση δικαιολογητικών που έγιναν διαθέσιμα μεταγενέστερα, διόρθωση αποδεδειγμένων προφανών σφαλμάτων, συμπληρωματικά στοιχεία απαραίτητα για την επαλήθευση επιλεξιμότητας –χωρίς όμως να επιτρέπεται η προσθήκη νέων εκτάσεων ή δικαιωμάτων που δεν είχαν δηλωθεί εμπρόθεσμα– καθώς και για ενστάσεις επί πληρωμών.
Προθεσμίες τροποποίησης
Οι προθεσμίες τροποποίησης της αίτησης είναι διαβαθμισμένες. Ειδικότερα, όσοι υπέβαλαν ΕΑΕ έως τις 15 Σεπτεμβρίου μπορούν να την τροποποιήσουν έως τις 10 Οκτωβρίου 2026, όσοι υπέβαλαν έως τις 16 Οκτωβρίου μπορούν να τροποποιήσουν έως τις 10 Νοεμβρίου 2026, ενώ τροποποιήσεις που αφορούν παρεμβάσεις αγροτικής ανάπτυξης επιτρέπονται έως τις 16 Νοεμβρίου 2026. Για τα οικολογικά προγράμματα και τη συνδεδεμένη εισοδηματική στήριξη, το περιθώριο τροποποίησης εκτείνεται έως τις 31 Μαρτίου 2027. Δεν επιτρέπονται πάντως τροποποιήσεις σε περιπτώσεις μη συμμόρφωσης που έχουν ήδη εντοπιστεί από επιτόπιο ή διοικητικό έλεγχο, ή όταν ο αγρότης έχει ήδη ενημερωθεί για επικείμενο έλεγχο.
Απόσυρση
Προβλέπεται, επίσης, δυνατότητα ολικής ή μερικής απόσυρσης της αίτησης έως τις 31 Μαρτίου 2027, με υποβολή υπεύθυνης δήλωσης με θεωρημένο το γνήσιο της υπογραφής ή μέσω gov.gr. Αν έχει ήδη καταβληθεί ενίσχυση για το τμήμα που αποσύρεται, ο αγρότης υποχρεούται να επιστρέψει το αντίστοιχο ποσό. Η απόσυρση δεν επιτρέπεται όταν έχουν ήδη εντοπιστεί παρατυπίες ή έχει γνωστοποιηθεί επικείμενος επιτόπιος έλεγχος, ούτε όταν αποσκοπεί στην τεχνητή δημιουργία προϋποθέσεων για απόκτηση αδικαιολόγητου πλεονεκτήματος.
Περιεχόμενο
Ως προς το περιεχόμενο της αίτησης, αυτή πρέπει να περιλαμβάνει πλήρη στοιχεία ταυτότητας του αγρότη, αναλυτική καταγραφή όλων των αγροτεμαχίων –έκταση, θέση, ΚΑΕΚ και ΑΤΑΚ, χρήση γης, στοιχεία άρδευσης, δηλούμενες καλλιέργειες–, καθώς και στοιχεία των ζωικών εκμεταλλεύσεων και των σταβλικών εγκαταστάσεων.
Η αίτηση προσυμπληρώνεται αυτόματα με στοιχεία επικοινωνίας, φορολογικό μητρώο, IBAN, τιμολόγια από το myDATA, στοιχεία μισθώσεων και ιδιοκτησίας από το Ε9, καθώς και δεδομένα από το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Κτηνιατρικής για βοοειδή και αιγοπρόβατα.
Ψηφιοποίηση των αγροτεμαχίων
Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στην υποχρεωτική ψηφιοποίηση των αγροτεμαχίων: μη ψηφιοποιημένο αγροτεμάχιο θεωρείται μη δηλωθέν. Κάθε αγροτεμάχιο πρέπει να περιλαμβάνει μία μόνο καλλιέργεια, ενώ σε περίπτωση συγκαλλιέργειας ή ανομοιογενούς τεμαχίου, αυτό επιμερίζεται υποχρεωτικά. Το ιδιοκτησιακό καθεστώς δηλώνεται ως ιδιόκτητο, ενοικιαζόμενο ή μικτό, με αντίστοιχη υποχρέωση δήλωσης στοιχείων μίσθωσης όπου απαιτείται.
Στο σημείο για το ζωικό κεφάλαιο, οι κτηνοτρόφοι με έως 900 αιγοπρόβατα άνω των έξι μηνών καταχωρούν αναλυτικά το πλήθος τους ανά ηλικιακή ομάδα, φύλο και βάρος, ενώ όσοι διαθέτουν περισσότερα από 900 ζώα υποχρεούνται να τοποθετήσουν ηλεκτρονικό στομαχικό βώλο σε κάθε ζώο και να καταχωρίσουν τα στοιχεία στην Ψηφιακή Βάση Ιχνηλασιμότητας Αιγών και Προβάτων.
Κατοχή γης
Κρίσιμη προϋπόθεση επιλεξιμότητας παραμένει η κατοχή της γης. Τα αγροτεμάχια πρέπει να βρίσκονται στη διάθεση του αγρότη έως την 31η Μαΐου του έτους υποβολής, με εξαίρεση περιπτώσεις ανωτέρας βίας. Αντίστοιχη υποχρέωση ισχύει και για τις ζωικές εκμεταλλεύσεις, οι οποίες πρέπει να εμφανίζουν ενεργό κωδικό εκμετάλλευσης στο κτηνιατρικό σύστημα.
Το άρθρο για την ανωτέρα βία και τις εξαιρετικές περιστάσεις απαριθμεί ρητά τις περιπτώσεις που αναγνωρίζονται: θάνατος του αγρότη, μακροχρόνια ανικανότητα προς εργασία, σοβαρή φυσική καταστροφή, καταστροφή κτιριακών εγκαταστάσεων λόγω ατυχήματος, επιζωοτία ή ασθένεια φυτών και απαλλοτρίωση. Το σχετικό αίτημα, συνοδευόμενο από αδιαμφισβήτητα αποδεικτικά στοιχεία, πρέπει να υποβληθεί εντός δεκαπέντε εργάσιμων ημερών από τη στιγμή που ο ενδιαφερόμενος είναι σε θέση να το πράξει.
Η απόφαση διευκρινίζει ακόμη τους ορισμούς των διαφόρων κατηγοριών έκτασης –ολική, επιλέξιμη έκταση καλλιέργειας, αγροτεμαχίου, ελαιοτεμαχίου και βοσκότοπου– καθώς και τον τρόπο υπολογισμού τους, με ιδιαίτερη αναφορά στις αποκλίσεις άνω του 5% μεταξύ δηλωθείσας και κτηματολογικής έκτασης, οι οποίες λαμβάνονται υπόψη για την τελική πληρωμή και την επιβολή κυρώσεων. Για τους αμπελουργούς, απαιτείται συμβατότητα της ΕΑΕ με το Αμπελουργικό Μητρώο του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.
Δικαιολογητικά
Σημαντικό κομμάτι της απόφασης αφορά και τα δικαιολογητικά έγγραφα που συνοδεύουν την αίτηση. Αυτά εντάσσονται στον ψηφιακό φάκελο του αγρότη και χρησιμοποιούνται τόσο σε μηχανογραφικούς διασταυρωτικούς ελέγχους όσο και σε επιτόπιους και διοικητικούς ελέγχους, ενώ μπορούν να διαβιβάζονται και σε άλλες αρχές —οικονομικές, δικαστικές, εισαγγελικές, δασαρχεία, κτηματικές υπηρεσίες— στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους.
Παραστατικά
Ως αποδεκτά φορολογικά παραστατικά ορίζονται τα τιμολόγια καταχωρημένα στο myDATA, οι αποδείξεις λιανικής έως 100 ευρώ που έχουν εκδοθεί έως το τέλος του 2025, καθώς και, για μεταγενέστερες συναλλαγές, τιμολόγια που αντικαθιστούν αποδείξεις λιανικής, με ρητή αναγραφή του αριθμού της αρχικής απόδειξης και της ταμειακής μηχανής έκδοσης. Αν η αρμόδια υπηρεσία της ΑΑΔΕ ζητήσει δικαιολογητικό που δεν έχει αναρτηθεί ψηφιακά, ο υπόχρεος οφείλει να το αποστείλει εντός 24 ωρών από τη σχετική ειδοποίηση.
Με την οριστικοποίηση της αίτησης, θεωρείται ότι ο αγρότης έχει λάβει πλήρη γνώση όλων των πεδίων, των χαρτογραφικών και αλφαριθμητικών στοιχείων, καθώς και του συνόλου των δεσμεύσεων που αναλαμβάνει. Η αίτηση λαμβάνει τότε μοναδικό αριθμό, ο αγρότης οφείλει να διατηρεί αντίγραφό της μαζί με τα δικαιολογητικά, ενώ αιτήσεις που δεν οριστικοποιήθηκαν και δεν έλαβαν αριθμό θεωρούνται μη υποβληθείσες και δεν προωθούνται προς πληρωμή.
ΕΛΓΑ
Παράλληλα, από την οριστικοποίηση της ΕΑΕ παράγεται και η Δήλωση Καλλιέργειας και Εκτροφής Ζώων, που χρησιμεύει για την ασφάλιση της παραγωγής στον ΕΛΓΑ και τον υπολογισμό του ασφαλίστρου.
Πηγή: www.ypaithros.gr