«Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα έπρεπε να είχε επιδείξει μεγαλύτερη διαφάνεια σχετικά με τις συμβάσεις δισεκατομμυρίων ευρώ για τα εμβόλια κατά του Covid», δήλωσε ο Γενικός Εισαγγελέας του Δικαστηρίου της Ε.Ε., Αθανάσιος Ράντος.
Ο Γενικός Εισαγγελέας πρότεινε σήμερα την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης που υπέβαλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατά της απόφασης του 2024 που την υποχρεώνει να αποκαλύψει πληροφορίες για συμβόλαια σχετικά με τα εμβόλια κατά της COVID-19.
«Το Γενικό Δικαστήριο ορθώς έκρινε ότι η διαφάνεια της διαδικασίας για τη διαπραγμάτευση συμφωνιών σχετικά με τα εμβόλια κατά της COVID-19 αποτελεί συγκεκριμένο σκοπό δημοσίου συμφέροντος κατά την έννοια του δικαίου της ΕΕ», ανέφερε ο Γενικός Εισαγγελέας Αθανάσιος Ράντος, σύμφωνα με έγγραφο που έδωσε σήμερα στη δημοσιότητα το δικαστήριο και το οποίο αποκάλυψε το Politico.
To δημοσίευμα του Politico
Η Επιτροπή διαπραγματεύθηκε εκ μέρους των 27 χωρών-μελών της ΕΕ συμβόλαια αξίας πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ για εμβόλια με φαρμακευτικές βιομηχανίας, όπως οι Pfizer και η BionTech στη διάρκεια της πανδημίας.
Ο Αθανάσιος Ράντος πρότεινε στο δικαστήριο να επικυρώσει την ετυμηγορία που ακύρωσε την απόφαση της Επιτροπής να απαλείψει τα ονόματα των μελών της διαπραγματευτικής ομάδας και ορισμένους συμβατικούς όρους σχετικά με την αποζημίωση των φαρμακευτικών εταιριών, επικαλούμενη την προστασία της ιδιωτικής ζωής των προσώπων και των εμπορικών συμφερόντων των εταιρειών.
Και στις δύο περιπτώσεις, η στάση της Επιτροπής δεν επιτρέπει λογοδοσία, προσθέτει ο κ. Ράντος, η γνωμοδότηση του οποίου δεν είναι δεσμευτική, αλλά σηματοδοτεί κατεύθυνση για να κινηθεί η απόφαση των δικαστών.
«Χαστούκι» για τις πολύκροτες συμβάσεις της Φον ντερ Λάΐεν
Οι προτάσεις συνιστούν πλήγμα για την Επιτροπή και την Πρόεδρό της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, που ήταν ήδη στο πηδάλιο του θεσμού στη διάρκεια της κρίσης της COVID. Το ζήτημα έχει χρησιμοποιηθεί εναντίον της ως στοιχείο που δείχνει ότι ο εκτελεστικός βραχίονας της ΕΕ υπό την ηγεσία της παρουσιάζει έλλειμμα διαφάνειας.
Σε μια ξεχωριστή υπόθεση, το δικαστήριο αποφάσισε το 2025 ότι η Επιτροπή ήταν υποχρεωμένη να αποκαλύψει τα μηνύματα κειμένου που αντάλλαξαν η φον ντερ Λάιεν και ο Διευθύνων Σύμβουλος της Pfizer στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων για τα εμβόλια κατά της COVID. Η Επιτροπή δεν παρέσχε αξιόπιστο λόγο προκειμένου να απορρίψει αίτημα των New York Times να παραδώσει τα μηνύματα κειμένου, τα οποία η φον ντερ Λάιεν λέει πως δεν έχει πλέον. Η Επιτροπή δεν είχε προσφύγει κατά της απόφασης.
Οι δικηγόροι της Επιτροπής είχαν υποστηρίξει στο Δικαστήριο της ΕΕ ότι η αποκάλυψη του ποιος ακριβώς εργάστηκε στις συμβάσεις θα μπορούσε να τους είχε εκθέσει σε κακοποίηση από «θεωρητικούς συνωμοσιολόγους». Η «έλλειψη εμπιστοσύνης» σχετικά με τις συμβάσεις σήμαινε ότι αξιωματούχοι της ΕΕ θα μπορούσαν να έχουν υποστεί «σωματική ή ψυχολογική» παρενόχληση, δήλωσε ο δικηγόρος της Επιτροπής Αντώνης Μπουχαγιάρ στους δικαστές στο δικαστήριο του Λουξεμβούργου σε ακρόαση τον Μάρτιο.
Το χρονικό και ο τρόπος που καλύφθηκαν τα στοιχεία
Η ειδική Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπέγραψε έξι συμφωνίες προαγοράς με φαρμακευτικές εταιρείες στο αποκορύφωμα της πανδημίας Covid-19 το 2020 και το 2021, υποσχόμενη να αγοράσει έναν καθορισμένο αριθμό δόσεων εμβολίων για τους Ευρωπαίους πολίτες στο πλαίσιο της προσέγγισης της ΕΕ σε συλλογικό επίπεδο χωρών για την αντιμετώπιση του ιού.
Οι νομοθέτες δήλωσαν ότι το κοινό άξιζε να μάθει περισσότερα για το πώς διαπραγματεύτηκαν αυτές οι συμβάσεις, αξίας πολλών εκατομμυρίων ευρώ, που βγήκαν από τα Ταμεία της Ένωσης και άρα από τις τσέπες ευρωπαίων πολιτών των χωρών μελών της.
Όταν όμως βουλευτές του Ευρωκοινοβουλίου υπέβαλαν τα αιτήματά τους για πρόσβαση σε έγγραφα, η Επιτροπή δημοσίευσε κωδικοποιημένες πληροφορίες, αφαιρώντας τα ονόματα των ατόμων που εργάστηκαν στις διαπραγματεύσεις, καθώς και ορισμένες συμβατικές ρήτρες. Η υπόθεση τελικά, οδηγήθηκε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο και η σημερινή γνωμοδότηση του Έλληνα Γενικού Εισαγγελέα δεν είναι δεσμευτική, αλλά θα επηρεάσει την τελική απόφαση του Δικαστηρίου της ΕΕ.
Η ημερομηνία έκδοσης της απόφασης δεν έχει επιβεβαιωθεί, αναφέρει στο δημοσίευμα του το Politico, που σημειώνει ότι «πέρυσι, το Γενικό Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι η εκτελεστική εξουσία της ΕΕ έσφαλε που δεν αποκάλυψε τα γραπτά μηνύματα που ανταλλάχθηκαν μεταξύ της Προέδρου της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και του Διευθύνοντος Συμβούλου της Pfizer, Άλμπερτ Μπουρλά, σε μια υπόθεση που έγινε γνωστή ως Pfizergate».
Πηγή: www.zougla.gr